Televizyon Kısa Tarihi, Geçmişten Bugüne Televizyonun Gelişimi ve Tarihçesi Hakkında Bilgi

Sponsorlu Bağlantılar

Televizyonun günümüze kadar gelişimi 

free-samsung-c450-32-inch-hd-tv.jpg (390×315)

Yukardaki resimde en son teknolojiyle yapılan bir HD TV görmektesiniz. Peki Televizyon kutusu hep böylemiydi? TV hd olarak gökten zembirlemi indi? Tabiki hayır, işte televizyonun kısa tarihi:

Televizyonundaki Gelişmeler


ilk televizyon

Asıl olarak 1926 yılında tanıtılan ve daha sonra popülerlik kazanan; zengin kesimlerce kulanılan televizyon bugün neredeyse her evde. Hatta evlenecek çiftler dahi alıcaklar listesine mutlaka yazarlar televizyonu. İlk teleizyonlar daha büyük ve daha çok yer kaplıyor iken günümüzde plazma Tv’ler ile bu sorun çözülmüş gibi. Ekran çözünürlüğü; işlevsel kulanımı, ses kalitesi vs. gibi birçok özellik eklendi. Bu yazımızda sizlere televizyonun tarihçesi ve ülkemizdeki durumdan bahsetmek istedik.

Televizyonun İcadı
1926 уılındα, ilk kez inѕαn уüzünün görüntüѕünü teleνizуondα elde ediуor. Bαird lαborαtuναrındαki deν ışıklαrın ıѕıѕınα dαуαnmαѕı için ilk tν çekimlerinde özel ναntrolog kuklαlαrı kullαnır. Bir ѕüre ѕonrα bαzı deneуleri için gerçek inѕαn gerekince, ραrαуlα genç bir ofiѕ boу tutmαk zorundα kαlır νe 1924’te tαrihin ilk teleνizуonun ραtenti αlınır: teleνiѕor. Oldukçα ilkel koşullαrdα üretilen νe eѕki bir çαу kutuѕunun üzerine monte edilen teleνiѕor’ün motoru, eν уαρımı bir niρkow diѕkten oluşmαktαdır – diѕk tekeri olαrαk şαρkα kutuѕundαn keѕilen уuναrlαk kαrton, lαmbαуı уerleştirmek için bir biѕküνi kutuѕu, mil уerine bir dikiş iğneѕi bu motor için ideαl mαlzemelerdir. Bαird’ın bulduğu ilk αnten enfeѕ bir iletken olαn bir mαltα hαçıуdı.

Bαird icαdını krαliуet enѕtitüѕü’ne reѕmi olαrαk ilk kez 26 ocαk 1926’dα tαnıtır. 1928 уılındα iѕe ilk görüntüler αtlαѕ okуαnuѕu’nun diğer уαnınα уαni londrα’уα ulαşmıştır. Böуlece bαird ilk teleνizуon iѕtαѕуonunu kurαr νe bbc için ilk teleνizуon уαуınlαrını уαρmαуα bαşlαr.

Ülkemizde İlk Televizyon
Ülkemizde ilk teleνizуon уαуıncılığı itü’nün 1952 уılındα iѕtαnbul’dα уαρtığı teѕt уαуınlαrıуlα bαşlαdı. 1964 уılındα TRT’nin reѕmi olαrαk kurulmαѕı ile birlikte уeni bir уαρılαnmαуα gidildi νe 1968 уılındα ülkemizin ilk reѕmi teleνizуonu уαуın hαуαtınα bαşlαdı. Bu αrαdα ülkemizde ѕiуαh beуαz уαуınlαr уαρılırken αbd’de 1953 уılındαn itibαren renkli уαуınlαr bαşlαmıştı bile. Reѕmi deνlet kuruluşu olαn trt ilk renkli уαуınını 1981 уılını 1982 уılınα bαğlαуαn уılbαşı geceѕi gerçekleştirdi. Ardındαn değişik ρrogrαmlαr renkli olαrαk уαуınlαnırken ilk defα 1984 уılındα tüm уαуınlαr renkli olαrαk νerilmeуe bαşlαdı.

Tasarruflu kullanım: Plazma TV
hem bilgiѕαуαr ekrαnı hem de tν olαrαk kullαnılαbilen modelleri olmαklα birlikte; dαhα αz уer kαρlαmαѕı νe dαhα αz enerji hαrcαmαѕı dα teleνizуonun günümüzde geldiği ѕon noktαlαr αrαѕındα.

Dijital Devreler
dijitαl уαуınlαrın αnαlog уαуınlαrdαn dαhα ucuz νe dαhα çok kullαnışlı dijitαl deνrelerin bilgiѕαуαr νe teleνizуon tek bir cihαzdα birleştirilmeѕine de ѕαğlαdığı dile getirilir. Bunlαr dα teleνizуonun ѕon dönem özelliklerinden.

Televizyonun tarihçesi hakkında bilgi
Televizyonun tarihi
televizyonun icadı ve gelişimi

[​IMG]

Hayatımıza girmiş birçok yararlı cihaz bulunur fakat bunlardan hiçbirisi televizyon kadar popüler olamamıştır. Bazılarımız için olmazsa olmaz aygıtlardan birisidir televizyon. Olup bitenlerden en kısa sürede haberdar olabildiğimiz, önemli bir bilgi ve tabiki eğlence kaynağımızdır. Amerika‘da insanlar gününün ortalama 6 saatini sadece televizyon karşısında geçiriyor. Günümüzde bu kullanım yavaş yavaş internete doğru kaymakta ve insanların televizyona olan bağlılığı her geçen gün azalmaktadır. Televizyon üzerindeki ilk çalışmalar John Logie Baird tarafından başlamış ve 1924 yılında görüntüyü oluşturabilen ilk çalışan örneği somut olarak ortaya koyulmuştur. Fakat bu televizyon tamamen mekanik bir sistemle işlemekteydi. TV’lerin günümüzde kullandığımız tüplü(CRT) televizyon haline gelmesi Philo Taylor Farnsworth’un temelini attığı çalışmalarla sağlanmıştır. Bu nedenle televizyonu icad eden kişi olarak her iki isim de anılmaktadır.

John Logie Baird

Televizyon tarihi bundan yaklaşık 80 sene öncesine dayanır. 13 Ağustos 1888′de İskoçya’nın Helensburgh kentinde doğan ve burada büyüyen John Logie Baird, elektrik konusuna çok meraklı bir çocuktu. Evinin arka bahçesinde bulunan petrolle çalışan jeneratörden elde edilen elektrikle bütün evi aydınlatıyordu. Bu ev aynı zamanda şehirde akşamları aydınlatılan tek ev olma özelliğine sahiptir. Elektrik konusundaki merakı gün geçtikçe artan Baird, evinde bir telefon santrali kurarak dışarıdaki arkadaşlarıyla konuşma yapabiliyordu. Oldukça sınırlı kapasiteye sahip olsa da, 12 yaşında böyle bir elektrik hattını kurup, çalışmasını sağlamak herkesin başarabileceği birşey değildi.

Eğitimini Glasgow ve Batı İskoçya Teknik Koleji’nde sürdüren Baird, buradan elektrik mühendisi olarak mezun oldu. Daha sonra Glasgow Üniversitesi’nde master yaparak eğitimini devam ettiren Baird, Birinci Dünya Savaşı esnasında eğitimine ara vermek zorunda kalarak orduda çalışmak için başvurdu. Fakat sağlık sorunları nedeniyle başvurusu kabul edilmedi. Daha sonra Clyde Vadisi’ndeki Elektrik Şirketi’nde iş buldu. Burada bir süre çalışan Baird, yine sağlık problemleri nedeniyle işi bırakmak zorunda kaldı. Daha sonra birkaç ufak işte çalıştıktan sonra 1922′de memleketi Sussex’e geri dönerek tamirciliğe başladı. Burada karmaşadan uzak bir ortamda kendisiyle başbaşa kalarak, hayalini kurduğu görüntü ve sesi elektronik olarak taşıma fikri üzerinde çalışmaya başladı. İlk başlarda basit bir dikiş iğnesi, bisiklet lambası ve bir teneke parçası ile birşeyler yapmaya çalışan Baird, insanlara çok uçuk gelen bu fikir üzerinde gittikçe artan heyecanla çalışmaya devam eder. Elindeki imkansızlıklarla pek birşey başaramayacağını anladığında ise, teknolojik imkanlara daha rahat ulaşabileceği Soho’ya taşınır ve burada bir laboratuvar kurar.

Burada ilk olarak bir çay kutusu üzerine yerleştirdiği ve “Televisor” diye adlandırdığı, dikiş iğnesi, kesilmiş karton ve bisküvi kutusundan oluşan düzeneği çalıştırmayı başarır ve yandaki surat görüntüsünü meydana getirir. 25 Haziran 1925′te tarihin ilk televizyon patentini alan Baird’in başarısı kısa sürede büyük ilgiyle karşılanır ve televisor adını verdiği icadını ilk kez 26 Ocak 1928′de Kraliyet Enstitüsü’ne tanıtır. Görüntüyü elektronik olarak aktarma denemeleri de sonuç verir ve bundan bir yıl sonra ilk görüntü aktarımını gerçekleştirmeyi başarır. Bu sayede 1929′da ilk televizyon istasyonunu hayata geçirir ve o dönem radyo yayını yapan BBC ile anlaşarak televizyon yayınları yapmaya başlar. İlk etapta bölgesel olarak sınırlı bir alanda yayın yapan BBC, 1930 yılında Amerika ve İngiltere‘de resmen yayına başlar. Londra’da 20 bin kişiye ulaşan büyüklükte yayın yapan John Logie Baird, kariyerinin zirvesine ulaşmış oldu.

14 Haziran 1946′da hayatını kaybeden John Logie Baird, bilinen ilk televizyonun temellerini atmıştır. Daha sonraları televizyonun elektromanyetik sistemi Philo Taylor Farnsworth tarafından değiştirilerek günümüzde kullanılan tüplü TV’ler haline gelmesinde büyük rol oynamıştır. Ama televizyonun mucitlerinden birisi olarak John Logie Baird daima anılmaya devam edilecektir.

İlk Televizyonun patenti

[​IMG]

Televizyonu Kim Buldu Televizyonun icadı Tarihi

Televizyonun Tanımı :Türk Dil Kurumuna göre, Vericiden iletilen dalgaların görüntü ve ses olarak görünmesini ve duyulmasını sağlayan aygıta Televizyon denir.

Hareketli görüntüleri elektromanyetik dalgalara dönüştürerek uzaklara ileten ve bu dalgalardan, yeniden görüntü elde eden bir sistemdir( tele + vizyon = uzaktan görme). Televizyonda seyrettiğimiz görüntüler, aslında sürekli değildir.Sinema filmlerinde olduğu gibi, gözün önünden hızla, art arda geçen resimler , sürekli bir hareket hissi doğurur. Televizyon ekranında 1saniyede gelen resim sayısı 20-30 kadardır.Gördüğümüz her şey, beynimizde kısa bir süre iz bıraktığı için, bu resimleri tek, tek seçemeyiz. , TV yayını renkli ve renksiz olarak iki türlüdür. Renksiz TV monokromatik (tek renkli) olarak adlandırılır ve beyaz, gri ve siyah renklerden istifade eder.Renkli televizyon ise özel filtre dikromatik ışık teknikleri ve floresat Maddelerden istifade ile kırmızı, yeşil, mavi renkleri kullanır.

NASIL ÇALIŞIR?:Televizyonun temel prensibi ışık enerjisinin Elektrik enerjisine çevrildikten sonra yayınlanması ve alınan elektromanyetik sinyallerin tekrar ışık enerjisine çevrilmesidir.Işık enerjisi elektrik enerjisine çevrilmesi fikri 1873 senesinde Selenyum üzerine ışık düşürüldüğünde elektrik direncinin değiştiğinin keşfedilmesi ile başlamıştır. Bu prensibe göre selenyum üzerine parlak ışık düşerse; sinyal kuvvetli , soluk ışık düşerse sinyal zayıf olacaktır. Genliği değişen bu sinyal Radyo dalgaları gibi yayınlanıp alıcıda ters işlem yapılınca ekranda görüntü teşekkül eder.TV bu bakımdan “uzaktan görme” manasına gelir. TV bir noktadaki ışık şiddeti radyo dalgalarına dönüştürme,sonra bu dalgalardan,eş şiddette bir ışıklı nokta elde etme esasına dayanır.Nakledilecek görüntü, yüz binlerce kareye bölündükten sonra,her bir kare,homojen şeklinde aydınlanmış noktalar gibi kabul edilip,bu noktalardaki ışık şiddeti TV verici sisteminde radyo dalgalarına, dalgalarda TV alıcılarına da yeniden ışığa dönüştürür. Görüntüdeki kareler çok hızlı tarandığı için, alıcı ekranlarında tek ,tek ışıklı noktalar değil, değişik aydınlıkta karelerin meydana getirdiği resimler gözlenir.

Renkli televizyon,bütün renkleri yeşil, mavi ve kırmızının değişik oranlarda karıştırılması ile elde edilebileceği gerçeğine dayanır.Nakledilecek görüntü, yeşile, maviye ve kırmızıya duyarlı olan üç ayrı Kamera tarafından aynı anda taranır.Elde edilen üç ayrı elektromanyetik dalga, alıcı sistemin ekranında, biri yeşil biri mavi ve biri kırmızı olan üç görüntüyü üst, üste düşürür ve bu renklerin karışmasından, tabii renklenmeler yeniden elde edilir. Televizyon yayınlarında ses ve görüntülerin nakli için, frekansı 5×10 : 9×10 Hertz (50 –900 mega say kıl) aralığına düşen elektromanyetik dalgalar kullanılır.Her televizyon istasyonu,6 mega saykıllık bir frekans aralığında hem ses, hem görüntü gerçekleştirilebilir. Bu 6 mega hertz’lik frekans aralıklarına “kanal” denir. Genel olarak ses yayınlarını taşıyan dalgaların frekanslarını, görüntü taşıyan dalgalarınkinden daha yüksektir.

Bir televizyon yayın sisteminde, beş önemli unsur bulunur:1.Yayınlayacak sahneyi görüntüleyen kamera. 2. Görüntüdeki ışık sinyalleri dönüştüren bir transduser. 3. Bu elektrik sinyallerinden radyo dalgaları üreterekAnten atmosfere yayınlayan verici (transmitter) 4. Atmosfer yayınlanan görüntü taşıyınca tromanyetik dalgaları alıp yükselttikten sonra elektik sinyallerine dönüştürerek (alıcı Anten, amlifikatör ve birinci dedektif) 5.Elektrik sinyalleri ışığa dönüştürerek, ekran üzerinde görünür resim veren transduser .

TELEVİZYONUN TARİHÇESİ: Televizyonun teorik temelleri, daha xıx. Yüzyıl sonlarında biliniyordu.Fakat sistemin kullandığı binlerce Elektronik devre elemanlarının geliştirilmesi için, 1920’lerin sonlarına kadar beklemek gerekmiştir.bu alanda, ingiliz John Logie Baird ve A.B.D.’ye kaçan Sovyet asıllı bilgin Vladimir Kozma Zworkyne’in önemli keşifleri olmuş, 1928 yılında, Canlı televizyon yayını gerçekleşmiştir. Yurdumuzda TRT’nin televizyon yayınları 1968’de başlamıştır. Halen, 4 milyona yakın televizyon alıcısı ile bu yayınlar takip edilmektedir.

GÜNÜMÜZDEKİ MODELLER VE YENİ GELİŞMELER Tasarrufa Duyarlı Plasma: Hem bilgisayar ekranı hem de TV olarak kullanılabilen Panasonic Plasma Display TH-42PWD 3U, köşeden köşeye 106 cm’lik bir ekran büyüklüğüne sahip. Enerji tasarrufu yapan ve gürültü kirliliğine karşı duyarlı olarak üretilen Plasma TH-42PWD3U’un içerisinde gürültüden kaçınmak için fan kullanılmamış ve 295 watt elektrik tüketiyor. Geride bıraktığımız yıla ait kablolu yayın izni ücretini ödemeyen yaklaşık 50 TV kuruluşu yayınlarının durdurulması tehlikesiyle kaşı karşıya geldi.(Zaman Gazetesi 3 Ocak 2002) İnternet ve televizyon ilk defa Web TV ile bir araya getiren Steve Perlman ,teknoloji dünyasından heyecan oluşturacak bir cihaz geliştirdi.Jurnal. net’teki habere göre . evdeki herhangi bir odadan tek bir kutu ile bir müzik, televizyon , video ve DVD gibi diğer eğlence sistemlerini çalıştırmalarını sağlayan cihaz tanıtımı büyük ilgi gördü. Moxi Media Center adı verilen cihaz, VCR ya da kablolu kutuya benzeyen bir set üstü kutu.Televizyona bağlana bilen bu kutu ,kablo ya da uydu sinyallerini çözebiliyor. Ürünü ortaya çıkaran Perlman’a göre Moxi , ayrı , ayrı DVD player , CD player, video recorder veDijital müzik sistemi (ve bunların kumandaları)ihtiyacını ortadan kaldırıyor ayrıca 80 GB sabit diski bulunan yeni cihaz , yüzlerce CD’yi de depolayabiliyor.Modem ,Fire Wire bağlantı portu ve bir tür açık kodlu Linux işletim sistemi bulunan cihaz interaktif Tv ,e-posta ,anında mesajlaşmayı da destekliyor. Perlman,uydu TV sağlayıcısı EchoStar ile ortalık anlaşmada imzalamış bu anlaşma sayesinde Moxi set üstü kutuların ABD’de 2003 yılındapiyasada olması bekleniyor.Benzer set üstü kutuların birbiri ardından çıktığına dikkat çeken endüstri uzmanları ilk defa önemli bir içerik sağlayıcının böyle bir girişime destek verdiğini vurguluyor.

“DİJİTAL DEVRELER, DAHA KULLANIŞLI”

Erciyes Üniversitesi’ndeki “Dijital TV Yayınları” konulu konferansında konuşan, Prof. Dr. Avni Morgül, dijital yayınların analog yayınlardan daha ucuz olduğunu söyledi.Ayrıca dijital devrelerin bilgisayar ve televizyon tek bir cihazda birleştirilmesine de sağladığı dile getirilir.

TELEVİZYON İZLEMENİN KURALLARI

Televizyon izlerken daha çabuk ve kolay öğreniriz. Gezip görmediğimiz yerleri televizyon sayesinde öğreniriz. Yarışma programları izleyerek biz de bilgilerimizi yoklayabiliriz Televizyon, yararlı bir kitle iletişim aracıdır. Televizyon insanlara hizmet etmelidir.Onları tutsak etmemelidir. Bir çocuk, Televizyonu uzun süre izlersezamanla gözleri bozulabilir. Çünkü; televizyon çalışırken zararlı ışınlar göndermektedir. Uzun süre televizyon izleyen ve program seçmeyen çocuklar için televizyon izlemek zararlıdır. Televizyon izlemeden önce hangi programlar bize göre ise onları anne ve babamıza danışarak seçmeliyiz.

Televizyonu Kim Buldu – Televizyonun Tarihi – icat – icadı
Televizyon 1923 yılında, İskoçyalı Mühendis John Logie Baird tarafından İngiltere’nin Hastings kasabasında icat edilmiştir. İlk televizyon görüntüsü ise yine Baird tarafından 1926 yılında yayınlanmıştır. Başlangıçta noktalar halinde ve titrek olan görüntülerin kalitesi Baird tarafından geliştirilmiştir. Baird’in televizyon sisteminde Mekanikolarak döndürülen diskler kullanmasına karşın aynı dönemde Marconi – Emi sistemi gibi elektronik olarak işleyen rakip sistemler de bulunmaktaydı

BUNLARI BİLİYOR MUYDUNUZ? İlk sesli filmler 1928 yılında çevrildi. İlk televizyon yayınları 1940 yılında ABD’de yapıldı. İlk üç yaşta televizyon karşısına bırakılan çocuklara “otistik” özelliklerinin geliştiğini biliyor musunuz? Televizyonun ömrümüze maliyetini hesapladınız mı? Günde kaça saatiniz televizyon başında geçiyor? Ortalama belki de iyimser bir hesapla 3 Saat diyelim.İlk başta hiç ürkütücü gelmiyor.Ancak Günler damlaya damlaya hafta olur, Ay olur,yıl olur , sonunda bir ömür olur biter.Eğer televizyonun günde 3saatten bir yıldayiyip bitirdiği zamanı hesaplarsak, 1095 saat eder.Bu gecesiyle gündüzüyle 45 Gün demektir, televizyonun başında geçen 45 gün ve 45 gece eder. Şimdi ikinci soru:Televizyon canavarının pençesinde can veren bu 1095 saat bize neler kazandırabilir? Bu rakam bir öğrencinin bütün bir öğretin yılı boyunca ders gördüğü saatlerden daha da büyük bir yekundur.Demek ki, en azından kayıp bir öğretim yılı var, orta yerde . 1095 saat içerisinde bir yabancı dili iyi seviyede öğrenmek mümkündür.Bu demektir ki, televizyon her yıl bize bir yabancı dil kaybettiriyor. Kitap okumayı tercih ederseniz, ağır bir okunuşla 25 bin sayfalık kitabı bu müddet içinde bitirmemiz mümkündür.

TÜRKİYE’DE TELEVİZYON YAYINLARININ BAŞLAMASI VE TARİHİ

GENÇLER TARİH YAZIYOR

Bu çalışmada, televizyonun icadı ile ilgili çalışmaları kısa bir şekilde anlattıktan sonra Türkiye’nin televizyondan nasıl haberdar olduğunu, Türkiye’de televizyon yayınlarının başlaması fikrinin nasıl ve ne amaçla geliştiğini, televizyonun kimler tarafından oluşturulduğunu ve ilk TV yayınlarını başlatmak için yapılan girişimleri inceleyeceğiz. Sonra da, yayınların başlamasını ve gelişimini, bu girişimde nasıl başarılı olunduğunu, yayınların teknik özelliklerini ve içeriklerini, yayınlardaki “ilk”leri ve bu yıllarda yaşananlara yönelik anıları, hem birinci el yazılı kaynaklardan, hem de bu girişimde yer alarak şahsen çalışmalara katılmış olan kişilerle yaptığımız görüşmelerden faydalanarak ayrıntılarıyla anlatacağız. Son olarak da, İTÜ TV’nin kapanmasındaki unsurların ve TRT’nin kuruluş yıllarının üzerinde ayrıntıya girmeden duracağız. Sonuç bölümünde, İTÜ TV’nin günümüzde kamuoyunda pek bilinmemesini ve TRT’nin bir politikası olarak halka unutturulmaya çalışılmasını eleştireceğiz.

TELEVİZYONUN TARİHİ
Televizyon ile ilgili ilk teknik buluş İrlandalı telgrafçı Andrew May tarafından 1873’te yapıldı. Bunun ardından, 1884’de Paul Nipkow, sonradan “Nipkow Diski” adı verilecek olan ve bir resmi dönerken tarayabilen döner diski geliştirdi.

Televizyonun icadına önemli katkıları olan bir başkası da radyo dalgalarını bulan Guglielmo Marconi’dir. Radyo dalgalarıyla sesleri iletmenin ilk defa mümkün olduğu yirminci yüzyılın ilk yıllarında, bir çok bilim adamı da bir yandan bu konu üzerinde çalışmaktaydı. Bunların hedefi sesle birlikte görüntünün de iletilebilmesini sağlayabilmekti. Üzerinde çalışılan yeni hedefe isim koymak da gerekiyordu ve o dönemde kullanılan çeşitli isimler arasında “Görüntülü Radyo” ve “Elektrovizyon” da vardı. “Televizyon” sözcüğü ilk defa 1907 yılının haziran ayında Scientific American dergisi tarafından kullanılmıştır.

 

Görüntünün elektronik olarak nakledilmesini amaçlayan çalışmalar, 1923 yılında Rus bilim adamı Vladimir Zworykin tarafından sonuçlandırıldı. Amerika’da denemelerini yapan Zworykin, “iconescope” adını verdiği ve elektronik tarama ile yayını gerçekleştirdi. Bu görüntü net değildi ve oldukça basitti, ama sonuçta televizyon artık keşfedilmişti. Ardından, çeşitli ülkelerde farklı zamanlarda deneme yayınları yapıldı.

 

TÜRKİYE’DE TELEVİZYON

İstanbul Teknik Üniversitesi Yüksek Frekans Kürsüsü Başkanı Mustafa Santur’un Tv ile ilk tanışması 1938 yılına rastlar. II. Dünya Savaşı sonrası yıllarda yaptığı Avrupa gezilerinde televizyon denen “camlı kutu”yu daha yakından tanır. Önceleri İsviçre, sonra Hollanda ve Almanya haftada birkaç gün yayın denemeleri yapmaktadır. 1948 yılında televizyonla ilgili gelişmeleri yerinde görmek ve çeşitli incelemelerde bulunmak için Avrupa seyahatine çıkar. Döndükten sonra kendi kendine çalışmaya başlar.
Bu arada televizyonun gelişim yıllarının savaş yıllarına rastlamasından ve Türkiye’nin içinde bulunduğu ağır ekonomik koşullardan dolayı, bu aygıtın varlığından Türk halkının henüz haberi yoktur. 1942’de davetli olarak Amerika’ya giden gazeteciler heyetinde bulunan Abidin Daver, gezi anılarında televizyon ile ilgili olarak şunları anlatır.

“Atlanta istasyonunda tren beklerken sıkılmadık. Çünkü bu istasyonda garp fen ve tekniğinin en güzel ve en yeni icatlarından biri olan televizyonu seyrederek vakit geçirdik. Televizyon, radyo ile sinemanın izdivacından hasıl olan bir harikadır denilebilir. Televizyon sesleri ve resimleri şimdilik 80 kilometre uzağa naklederek aksettiren bir icattır… Bu işle uğraşan mühendisler, televizyonun sinema ve radyonun en büyük rakibi olduğunu, ilerde herkesin şimdi radyo aldığı gibi bir de televizyon alarak evinde sinema seyredeceğini söylediler.”
Mustafa Santur televizyon yayını konusundaki ilk resmi girişimini İTÜ Elektrik Fakültesi Dekanlığı’na yazdığı 16 Temmuz 1951 tarihli mektupla yapar:

“Son yıllarda mühim inkişaflar gösteren televizyon alanındaki tedrisatımızı geliştirmek, ileride memleketimize de girmesi mukadder olan televizyon tekniğinde tecrübeli elemanlar yetiştirmek maksadı ile çok yüksek frekans laboratuarımızda küçük mikyasta bir tecrübi televizyon tesisi kurmak çok münasip olacaktır. Böyle bir tesis için gereken bazı cihazların isim ve özellikleri ilişik şartnamede gösterilmiş bulunmaktadır. Bu cihazların satın alınması için gerekli müdahalenin yapılmasını, derin saygılarımla rica ederim.”

Başvuru mektubunda da görüldüğü gibi bu girişimin birincil amacı öğrencilerin yararlanabileceği bir laboratuar kurmak ve eğitsel amaçlarlar televizyon yayını yapmayı denemektir. Santur da bu girişimin amacını şöyle açıklar:
“Üniversitemizdeki televizyon cihazları tecrübi çalışmalar yapmak üzere kurulmuştur. Gayemiz muntazam ve devamlı yayınlar yapmak olmadığından tesisatımız bir laboratuar çerçevesini aşmamaktadır.”

Ancak, ilerde yapılan yayınlar çok başarılı olacaktır ve eğitim amaçlarını aşarak Türkiye’de televizyonculuk bilincinin ve kültürünün oluşmasının temeli olacaktır.
Üniversite çevresi de bu girişime olumlu yanıt verir. Ne var ki, devlet mevzuatı ve bütçe sorunları nedeniyle gerekli malzemenin bir kerede değil de, üç kerede alınması kararına varılır. Bundan dolayı, gerekli cihazların alınması ve yayınların başlaması bir süre gecikir. Aslına bakılırsa bu gecikmenin en önemli nedeni Türkiye’nin ekonomik alanda uyguladığı siyasettir. Çünkü bugünlerde ithalat yasaklanmıştı. Bu yüzden, gereken verici ve kamera İTÜ TV’ye Philips firması tarafından bağış olarak verilmişti. Bu olayın gerçekten bağış mı, yoksa kanunları delmek içim bir plan mı olduğunu bugün çözemeyiz. Fakat, Türk siyasetinin özelliklerinden yararlanarak, bu uygulamanın yasayı delmek için hazırlanmış “masum bir plan” olduğunu düşünebiliriz.

O sıralarda, Santur’un gözde ve başarılı öğrencilerinden Adnan Ataman, Amerika’daki ihtisasını doçent olarak tamamlayarak yurda döner. Santur, öğrencisini TV yayınlarının başlatılmasıyla görevlendirir. Ataman Amerika’da tanıştığı televizyona büyük bir ilgi duymuştur, teklif de caziptir zira hocasıyla birlikte çalışacaktır. Bu sıralarda malzemelerin sipariş edildiği Hollanda’nın Philips firmasından ilginç bir teklif gelir: “Televizyon malzemelerinden kim sorumlu olacaksa, o bilim adamınızı gönderin; araç gereçlere yerinde alışsın.” Bu teklifin ardından, Ataman eşiyle birlikte Hollanda’ya giderek televizyonun Türkiye’de ilk adımını atacak olan cihazları tanır. Cihazlar geldikten sonra Taşkışla’da üç küçük odaya bir laboratuar hazırlanmaya başlanır. Üniversite binasının çatı katında bulunan bu üç odanın en büyüğü çekim stüdyosu olarak kullnaılacaktır.

Tv vericisi antensiz olacak değil ya, bu kez de anten sorunu ortaya çıkar. Türkiye’ye henüz televizyon girmediği için, anten işini yapabilecek bir uzman henüz yoktur. Sonunda, böyle yükseklere çıkabilecek kişinin ancak bir minare ustası olabileceği düşünülür. Perşembe Pazarı’nda gemi direği yapanlara on metre yüksekliğinde, gemi direğinden bozma bit anten direği hazırlattırılır. Hava soğuk olmasına rağmen yetkililer anteni kurmayı başarırlar.
Ama bu anten ilk etapta pek fazla bir görev üstlenemeyecektir. Çünkü ilk yayınlar dışa yönelik değildir. Zaten dışarıya yönelik yayın yapabilse bile, o dönemde Türkiye’ye henüz şahıs malı televizyon alıcısı girmemiştir. Türkiye’deki alıcı sayısı dördü İTÜ’de, üçü bu işle meşgul olan öğretim görevlilerinin evlerinde, kalanı ise de Beyoğlu’ndaki dükkanların vitrininde olmak üzere toplam 10’dur. Böylece, Philips’ten sağlanan 100 Watt’lık bir verici ve bir adet “süper ikonoskop” kamera ile yayına başlar. Yayınların başlamasıyla “İTÜ TV Deneme Yayını” flaması da ekranda dalgalanmaya başlar. Hatta, sürekli vantilatör çalıştırılır ki flama iyice dalgalansın…
Burada tarih konusunda bir saptama yapmakta yarar var. Türkiye’de televizyonun doğum günü 1952 yılının mart ayı içerisindedir. Öte yandan, ilk yayın tarihi ile ilgili çelişkili bilgiler de bulunmaktadır. M. Tali Öngeren ilk yayının 9 Temmuz 1952 günü gerçekleştiğini yazar. Emir Turam da Öngeren’le aynı tarihi verir. Hatta, bu tarihin 1960’ların başlarında olduğunu yazanlar bile olmuştur. Ancak, ilk yayın tarihi günü belli olmamakla birlikte 1952 yılının mart ayı içerisinde olduğu açık ve kesindir.
İlk yayınların teknik özelliklerine gelince, konferans, konuşma ve skeç gibi sahneleri doğrudan doğruya naklederken bir “süper ikonoskop” kamerası kullanılmaktadır. Stüdyoya bitişik oda kontrol ve kumanda odasıdır. Burada sinyal jeneratörü ve resim monitöründen başka 35 mm’lik bir sinema projektörü ve sinema kamerası ve bir plak çalma makinesi ve ses monitörü mevcuttur. 35 milimetrelik sesli filmleri nakletmek mümkündür. Koridorun öbür ucunda bulunan diğer odada da 100’er Watt’lık iki ufak verici vardır. Bunlardan birisi resim, diğeri ses yayınlamaya yaramaktadır. Resim 62,25 Mc/s’lik bir frekansla, ses ise 67,75 Mc/s üzerinde çalışmaktadır.
Mustafa Santur ilk yıldaki eksiklerini ve amaçlarını da şöyle açıklamakta:

“Antenimiz şimdilik bir geniş band dipolünden ibarettir. Lakin bu anteni ilk fırsatta değiştirip yerine kazancı daha büyük olan daha müessir bir anten koyacağız. Bu surette verici gücümüzü arttırmadan alan şiddetimizi arttırmış olacağız. Önümüzdeki aylarda stüdyomuzun eksiklerini tamamlayacağız. Sonra cihazlarımızın aksayan bazı kısımlarını ıslah edeceğiz. O zaman daha muntazam deneme yayınlarına başlamak imkanız bulacağız.”
İlerleyen haftalarla birlikte, yayınlar düzene girer. 1953 yılına gelindiğinde, halk arasında artık “Televizyon seyrediyor musunuz?” sorusu yavaş yavaş duyulmaya başlanır. İTÜ TV yöneticilerinin amacı, bu ilgiyi bilimsel yöne çekmektir. Yetkililer yayınların daha çok sayıda seyirci tarafından izlenmesi arzular. Bunun amacı da yayınların teknik yönden kalitesini ölçebilmek, yapılan bilimsel çalışmaların sonuçlarını öğrenmektir. 1953 yılında İTÜ’nün Gümüşsuyu’nda bulunan konferans salonuna bir alıcı konulur ve yayınların kalabalık bir seyirci kitlesi tarafından izlenmesi sağlanır. Halkın büyük beğenisi ve desteği üzerine İTÜ TV’nin haftalık yayını zamanla halka açılır. Rektörlük bu konuda gerekli izni verir ve bunu bir basın bülteniyle kamuoyuna bildirir. “Teknik Üniversite’nin Gümüşsuyu binasındaki konferans salonunda bulunan alıcılardan yayınların izlenebileceği ve salonun her Cuma saat 17:00 ile 18:00 arasında açık olduğu” halka duyrulur.

Bir izleyici konferans salonundaki izlenimlerini ve televizyon yayınlarını şöyle anlatmakta:

“Bilmem, hiç televizyon makinesi gördünüz mü? Televizyon verici aletleri de aynen film makineleri gibi… Aletin objektifi, emisyon yapan sanatkar üzerinde tutuluyor. Eğer artist hareket ederse, bu hareketlerle muvazeneli olarak oynatılıyor. Dışarıda da alıcı makineler, bildiğimiz radyo gibi… Yalnız üzerinde camdan ve konkav bir ekran var. Evvela ince çizgiler, sonra da televizyon üzerindeki bir düğme vasıtasıyla hayaller netleştiriliyor.”

Bununla birlikte, ilk yıllardaki seyircilerin önemli bir görev ve işlevleri vardır. Yayın bittikten sonra veya yayın sırasında İTÜ TV’ye telefon etmek ve yayınların kalitesinin nasıl olduğunu bildirmek. Bu görevi mektupla da yapmak mümkündür. Ancak, yetkililer daha çok telefonla yapılan uyarıları dikkate alarak, anında düzeltmeler yapmak yoluna gitmişlerdir. Mektuplar daha çok teşekkür niteliğinde ve programların içeriği ile ilgilidir.

 

EKRANIN İLKLERİ

Bu dönemlerde ilk yayını çeken kameraman, görüntüyü ışıklandıran ışıkçı, ses ayarını yapan teknisyen, ekrana çıkan sanatçı, programı sunan spiker “ekranın ilkleri” olarak Türk televizyon tarihine geçmişlerdir. Örneğin, ilk kameraman Adnan Ataman’dır. İlk dekor ise biri kahverengi, diğeri gri iki perdeden oluşmaktadır. İlk spiker ve televizyon sunucusu İTÜ’nün orkestrasını çalıştırırken İTÜ Radyosu’nda spiker ve programcı olan Fatih Pasiner’dir. Fatih Pasiner TV’de spikerliğe başladığı zaman “hitap” konusunda bazı küçük sıkıntılar da yaşamıştır.

“Anons hiç alışık olmadığımız bir tarzda yapıldı. Çünkü radyolarımızın düğmesini çevirdiğimiz zaman karşımıza çıkan spiker, bize daima “sayın dinleyiciler” diye hitap ettiği halde, televizyon spikeri “sayın seyirciler” diye seslendi…”

Sonra, Pasiner buna bir çözüm bulur ve “Sayın seyirci ve dinleyiciler” demeyi uygu görür ve bu yıllarca böyle devam eder.

Bana kalırsa, Pasiner’in “sayın seyirciler ve dinleyiciler” demesinin önemli bir nedeni de var: ilk yıllarda, televizyona “görüntülü raydı” denildiğini anımsayacaklardır, televizyon köye geldiği zaman belediye başkanı “vizontele”yi, halka “radyonun görüntülüsü” olarak anlatmıştı. Sanırım, Pasiner bundan yola çıkarak radyo olduğu için dinleyici, görüntülü olduğu için seyirci demeyi tercih etmiştir. Şimdi düşündüğümüz zaman çok basit geliyor, ama o yıllarda spikerler arasında ciddi bir tartışmaya yol açtığı kesin.

Ekrana çıkan ilk sanatçılara gelince, bunların başında Feriha Tunceli gelir. Nebahat Yedibaş, Cevdet Çağla ve Hüsnü Coşar ile birlikte çıktıkları ilk programlarında aletlerin odaya zor sığdığı bilinmektedir. Bu yüzden bir iki enstrümanla yaptıkları programlarda stüdyonun 35-40 dereceye yükselen sıcaklığı onlara ecel terleri döktürür. Feriha Tunceli ilk TV konserini şöyle anlatır:
“Doğrusu televizyonun adını duymuştuk ama, hakkında fazla bilgimiz yoktu. Ben o sırada konservatuarı yeni bitirmiş, tecrübesiz bir sanatçıydım. Bunlara bir de ilk kez, pek bilmediğimiz televizyonun heyecanını eklerseniz… Aslına bakılırsa, o stüdyoya zaten bir kemanla bir ud zorlukla sığmıştı. Şöyle bir köşeye sıkışmış gibiydik. Bir yandan kameranın çekilişini izliyor, öte yandan da alıcıda görüntüyü seyrediyorduk. Merak uyandırıcı idi. Derken kamera karşısına geçme sırası bize gelince, işte yukarıda söylediğim heyecan kasırgası esmeye başladı. Televizyondan önce, bir şarkı söyledik mi, bir konser oldu mu, arkadaşlarımıza koşar, nasıl söylediğimizi sorardık. Televizyonda ise, programım bitince, stüdyodaki arkadaşıma gitmiş ve nasıl söylediğimi değil, nasıl göründüğümü sormuştum.”

Zaman geçtikçe, hem yayınlarının kalitesi ve içeriği hem de izleyici sayısı artmıştır. Ancak, yine de, televizyon İstanbul’un her yerinde bilinmiyor ve alıcı sayısının azlığından dolayı herkes yayınları izleyemiyordu. 18 Mart 1954 tarihinde yayınların rekor sayılabilecek sayıda izleyiciye ulaşması bakımından önemli bir tarihtir. Cağaloğlu Öğrenci Lokali’nde “İstanbul Kültür Konferansları” başlıklı bir sunum yapmıştır. Salona getirilen üç alıcı sayesinde konferansa gelenler, çoğu ilk defa, yayını izleme şansını yakalamıştır. Bu tarih gerek halka açık gösterim yapılmasından, gerek izleyici rekoru kırılmasından, gerekse televizyonun halk arasında hızla yayılmaya başlamasından dolayı önemlidir. Adnan Ataman’ın vermiş olduğu bu uygulamalı konferansla teevizyona duyulan ilgi ile birlikte, bu konuda gönüllü olarak çalışmak isteyenlerin de sayısı giderek artar. Zaten, İTÜ TV’nin başarısını en iyi olarak gönüllülerin “amatör ruhu” açıklar.

Bu gönüllerden birisi de Arif Yesari’dir. Yesari, İTÜ TV’nin ilk yılarlıdan itibaren konuşmalar hazırlar, hikaye okur, Fatih Pasiner’le birlikte müzikli şiir programı düzenler. Bunun yanında, Yesari’nin en önemli özelliği televizyonda ilk tiyatro oyununu gerçekleştiren kişi oluşudur. Yesari’nin “Mektup” adlı otuz dakikalık piyesinde, yazarın kendisi, Gençlik Tiyatrosu’ndan İlhan Damacı, Ali Keskiner ve Nisa Ersan’la birlikte rol alır. Nisa Ersan, 1970li yılların ünlü ve başarılı tiyatro sanatçısı Nisa Serezli’den başkası değildir. 23 Aralık 1954 akşamı ekrana gelen bu piyes büyük ilgi çekmiştir. Bu yıllarda basında İTÜ TV ile ilgili en fazla yer alan haber bu olmuştur.

İTÜ TV’nin düzenli programlarından biri de “Hava Durumu”dur. Hava Durumu yayına girdiği 1954’ten itibaren en fazla ilgi çeken programların başında olmasının yanı sıra, ara verilmeden İTÜ TV’nin kapanışına kadar yayında kalan ender programlardan biridir. Bu programı yapması için Taşkışla Stüdyoları’na Amerikalı Meteoroloji Profesörü Sidney Tweles davet edilir. Fakat küçük bir sorun vardır: Tweles Türkçe bilmemektedir. Bundan dolayı, programa genç meteoroloji uzmanı Ali Esin de çağrılır. Tweles her hafta programa gelemeyeceği için ikinci hafta Ali Esin’i gönderir ve ekler:

“Bak Ali, yurdunuzda televizyon yeni başlıyor. Daha doğrusu ilk adımlarını atmaya çalışıyor. Tıpkı televizyon gibi, bizim bilim dalımız meteoroloji de az tanınınıyor. Gereği kadar bilinmiyor. Benden sana öğüt: Ne olursa olsun, televizyona çık ve mesleğini ülkene tanıt! Meteoroloji bilmek bir uygarlık belirtisidir.”
1955 yılına gelindiğinde, yayınlar bir ara iyice seyrekleşir ve her hafta yapılan yayınlar iki haftada bir yapılmaya başlanır. Bunun en önemli nedeni ise bu işe gönül verenlerin vaktinin sınırlı olması ve televizyonda çalışanların tamamına yakını öğrenci olduğu için sınavlarına da hazırlanmak zorunda olmalarıdır. Bu yılın ilk aylarında gösterilen programlara gelince, 13 Ocak’ta televizyonda ilk defile, beş yaşında piyanist Beril Meto, Johnny Bohag, Necdet Koyutürk, Vural Sözer, Olga Olcay ve Laika Karabey konser, hikaye, şiir ve temsil programları yer alıyor.

1956 yılına gelindiğinde ise, televizyona televizyona duyulan ilgi birden artıyor. Bunun en önemli nedeni alıcı sayısının artması, dolayısıyla televizyon kültürünün oluşmaya ve yerleşmeye başlaması ve sonuçta gazetelerde bu konuyla ilgili yazı ve haberlerin artmaya başlaması. Ayrıca, yayınlar da tekrar her hafta yapılmaya başlanıyor. Bu dönemdeki gazetelerdeki haber ve yazılardan biri şöyle:
“İstanbul Teknik Üniversitesi Yüksek Frekans Eğitimi Kürsüsü’ne bağlı olarak birkaç yıldır tecrübe yayınları yapan İstanbul Televizyon İstasyonu, 1 Kasım Perşembe günü başlıyor. Bu kürsünün profesörü Mustafa Santur ile doçenti Adnan Ataman’ın teşebbüs ve gayretleriyle başlayan bu mütevazı denemeler, her hafta perşembe günleri saat 17-18 arasında bu yıl da devam edecek. Tabii yüzde yüz amatörce. İstanbul Televizyonu’nun verici postası eski Taşkışla binasındaki Mimarlık Fakültesi’nin en üst katında. Perşembe günleri program saatinde Gümüşsuyu’ndaki binanın hangi dershanesi boş olursa, oraya bir alıcı makine koyup davetlilerin televizyon seyretmesi sağlanıyor. Teknik Üniversite televizyon postasının neşir sahası 20-30 kilometrelik bir çevre. Şehrin yüksek noktalarından, basık yerlere nispetle daha iyi alınıyormuş. Zira verici merkezin anteni ile alıcı alet anteni arasında herhangi bir engel bulunmaması yani resmin naklini önlememesi şart. Alakalıların şimdiye kadar yaptığı soruşturmalara göre, İstanbul Televizyonu’nun en net Adalar’da alındığı anlaşılmış. Buna mukabil Florya’dan ancak sesi duyulabiliyormuş ve resim alınamıyormuş. İstanbul’da alıcı televizyon makinesine sahip “elli altmış” aile olduğu tahmin ediliyor. Bu aletlerin ekserisi, memleketimizden ayrılan Amerikalı’lardan satın alınmış.”
Bu arada, İTÜ TV’nin komşuluk ilişkilerini derinden etkilediğini ve “telesafirlik” kavramını ortaya çıkardığını söylemeliyiz. Televizyon İstanbul’da büyük bir heyecanla karşılanmıştı. Ama alıcı sayısı yok denecek kadar azdı. Yayınlar ilk başladığı zaman İstanbul’da sadece 10 alıcı mevcuttu. 1953’te 30, 1955’te 40 ve 1957’de de 160-170 kadar alıcıolduğu tahmin edilmekteydi. Bu yüzden dönemin popüler deyimiyle “telesafirlik” kavramı ortaya çıktı. Televizyonu olmayanlar, olanların evine misafirliğe gidiyordu. Çocuklar, televizyonu olan evlerin pencereleri önünde birikip yeni teknolojiye olan ilgilerini gösteriyorlardı. Bunun yanı sıra, vitrinlerinde televizyon bulunan mağazaların önünde izleyicilerin birikmesinden dolayı yayın saatlerinde trafiğin kapanması da başka bir örnektir.

1957 yılında her perşembe süren yayınlar artan bir ilgiyle izleniyor. Ataman ve öğrencileri teknik yönü geliştirirken, gönüllü televizyon öncüleri de yayınları dolduruyorlar. Ali Esin’in hava raporu ve İbrahim Gökçe’nin trafik konuşması muntazam olarak devam ederken Pertev Tunaseli de spor konuşmaları yapmaya başlıyor. Diğer programlar ve yayına gelen sanatçılar da şu isimlerden oluşuyor: Ahmet Şener ağız mızıkası, Malatyalı Fahri de halk havaları sunar; Günçin Bayburt’tan bale izlenir; Adnan Şenses, Semra Atalay ve Coşkun Erdem müzik programlarında solist olarak yer alırlar. Gençlik Tiyatrosu’nun temsilleri de sürekli gösterilir. Bu arada, program eksik olduğu haftalarda, spiker Fatih Pasiner ekrana çıkarak izleyicilerle telefonda sohbet eder. İzleyiciler televizyon üzerine sorular sorar; o da elinden geldiğince yanıtlamaya çalışır. İzleyici kendi adını ve sesini televizyonda duyunca ayrı bir sevinç duyar. Aynı yılda, “TV’de Sinema”nın temelleri atılır. İlk olarak “Hitit Güneşi” gösterilir. Zeki Müren’in baş rol oynadığı “Berduş” filmi gösterilirken elektrik kesilir ve yayın da film de yarıda kalır. İTÜ TV Taşkışla stüdyosunda yayınlarını sürdürürken, yöneticiler de bir yandan yayınların kalitesini artırma çabası içindedir. Bu amaçla 17 Ekim 1959 günü Maçka’daki İTÜ binasının çatısına bir anten dikilmiştir ve gelecekte bu anten sayesinde yayınların teknik kalitesi artacaktır. Ancak, yayınlar hala Taşkışla binasından devam etmektedir.

 

1960 yılında İTÜ TV bir duraklama dönemi yaşamıştır. Siyasal tarihimizde önemli bir tarih olan 27 Mayıs 1960, ülkemizde yeni yeni gelişmekte olan televizyon yayınlarını geçici süre için durdurmaktan geri kalmamıştır. 28 Nisan 1960 günü İTÜ TV’nin yayınlarına “ara verdirilir”. 2 Mayıs 1960 günü saat 16.00’da da İTÜ Radyo ve Televizyonu polis tarafından mühürlenir. Beş ay süren bu “susturuluş” 6 Ekim 1960’ta yayınların başlaması için yeniden izin alınması üzerine sona erer. Fakat teknik arıza nedeniyle o gün yayın yapılamaz. İTÜ TV 10 Ekim 1960’ta “Devrim ile ilgili haber filmlerinin gösterilmesi” şartıyla tekrar izleyicilerinin karşısına çıkar. Yassıada ile ilgili bazı haber filmlerinin “sundurulduğu” bu yayından sonra, diğer haftalar da aynı şekilde düncel haber filmlerinden oluşan yayınlar “yaptırılır”. 17 Kasım 1960’ta ise normal yayın akışına geçilir.

 

Normal yayın akışına geçildikten sonra İTÜ TV’de yeni programlar yayınlanmaya devam ediyor. Bunların başında yarışmalar ve günümüzde “Talk Show” olarak bilinen müzik ve eğlence programları geliyor. Yarışma programlarının hazırlanmasında ve sunulmasında Halit Kıvanç ön plana çıkıyor. Ancak, Kıvanç yarışma programları başlamadan önce büyük sıkıntılar da yaşıyor:
“Bir kere TV ekranına çıkmaktan korkuyorduk büyük çoğunluk.[Yarışmacılar ve Jüri] Bir yarışma programında jüri olarak oturmasını arzuladığım çok ünlü bir film yıldızı ile gene çok ünlü bir tiyatro sanatçısı özür dilemişlerdi. İkisi de “Ne olur, beni televizyona çıkarma! Korkuyorum.” demişti. Bazısı da yarışmaktan çekiniyordu. Bu durumda en büyük destek, öğrenciler ve okullar olacaktı. Bizler de öyle yapmıştık.”

Yayınlanan ilk yarışma programı “Talih Kuşu” adındaki bilgi yarışmasıdır. Kıvanç bu programı İTÜ TV’nin ilk yıllarından kapanışına kadar geçen sürede aralıksız olarak görev alan Vural Tekeli ile birlikte yapmış. Soruları çoğu kez Tekeli, büyük bir ciddiyet ve önemle kendisi hazırlamış. Aynı zamanda İTÜ’den diğer öğretim görevlileri ve lise öğretmenleriyle birlikte yarışmanın jüri üyeliğini yapmış. Lise öğrencilerinin bilgilerini ölçmek için tasarlanmış olan bu yarışmada, İstanbul Serofinil Derneği’nin derece alanlara kanarya hediye etmesinden dolayı, yarışmanın adı “Talih Kuşu” olmuş.
Çok ilgi gören ve beğenilen bir diğer yarışma programı da “Mini Gol”dür. Halit Kıvanç bu yarışmayı Almanya’da görüp beğenmiş ve İTÜ TV’de uygulamayı düşünmüş. Spor-Toto İstanbul Müdürlüğü’nün yaptırdığı delikli kaleye izleyiciler ve bir futbol takımının bazı oyuncuları katılarak üçer atışta en çok gol atmayı başaran kişi olmaya çalışırlarmış. Göztepeli Nevzat gibi ünlü futbolcuların gelmesi programa ilginin artmasını sağlamış. 1961 yılına gelindiğinde programlar ve dolayısıyla konuk olan sanatçıların sayısı ve çeşitliliği artar. Bunların başında edebiyat yarışması, Özdemir Asaf’ın konuşması, Ayşegül Çilli’nin spor programları ve Yücel Hekimoğlu’nun sinema yıldızlarıyla röportajları gelir.

Bununla birlikte, günümüzdeki “Talk Show” programlarının temeli de yine bu yıllarda Fecri Ebecioğlu tarafından İTÜ TV’de atılmış ve en çok ilgi gören ve konuşulan programların başında yer almıştır. Ebecioğlu düzenli olarak hazırladığı show programlarına o yılların en çok istek gören sanatçılarını getirmeyi başarmıştır. Ayrıca günümüzde TGRT’de yayınlanan Erkan Yolaç’ın “evet-hayır” yarışması ilk kez İTÜ TV ekranlarında gösterilmiş.
Ebcioğlu Show’da ilk zamanlar piyanist Feyzi Aslangil, Öztürk Serengil, Gönül Yazar, Necla İz, Zekai Apaydın; ilerleyen yıllarda Yalçın Ateş orkestrası eşliğinde Altan Erbulak ve Nuri Sesigüzel ve 1969 yılının ilk aylarında da aynı programda Ajda Pekkan ve Zeki Müren konuk olmuşlardır. Bu sanatçılar hiçbir ücret almadan, Fecri Ebcioğlu’nun daveti üzerine programlara katılıyorlardı. Hatta, programın ilgi görmesi üzerine, sanatçılar programa katılmak için İTÜ TV’ye kendileri teklif götürmeye başlarlar.

 

Zeki Müren ve Ajda Pekkan katıldıkları programda büyük ilgi görmüş ve İTÜ TV’ye teşekkür telefonları yağmıştı. Birçok insan onları ilk kez görmüş ve izlemişti. O gece, Müren siyah ayakkabılarının taşlarla işlenmiş topuğundan, siyah elbisesine ve yakası ferbelalı beyaz gömleğine kadar giyimine büyük bir ilgi göstermişti. Bu titizlikte Adnan Ataman’ın uyarı niteliğindeki ricası da etkili olmuştu. Ataman, Müren’in seyircinin tepkisine neden olabilceğini düşünerek çok dikkat çekici giyinmemesini istemiş. Çünkü önceki yıllarda Fatih Pasiner sıcaktan dolayı bir programa gömlekle çıktığı için tepki telefonları almıştı.
Bu yılları yaşayanların unutamadığı bir gece vardır; Ebecioğlu’nun bir showuna İsrailli sanatçı Mercedes ve gitarist eşi de katılır. Ebcioğlu gitaristin elini sıkarken birden ikisi yere düşerler ve kimse ne olduğunu anlayamaz. Meğer mikrofona gelen kabloya topraklama yapılması unutulmuş ve Ebcioğlu’nu elektrik çarpmıştır. Aldo Dorfani hemen yayını kapatır. Kısa bir süre sonra tekrar yayın başlar ve şu anons yapılır: “Acil! Bir doktor İTÜ TV’ye bekleniyor!” İzleyiciler endişelerinden dolayı telefona sarılırlar, ama hatlar kilitlenmiştir. Kısa sürede birden fazla doktor stüdyoya yetişir ve önemli bir sorunu olmayan Ebcioğlu da bu arada kendisine gelir.

1962 ve 1963 yıllarında da İTÜ TV’de tiyatro oyunları ve müzik programları gösterilmeye devam eder. Örneğin, İstanbul Şehir tiyatrosu sanatçıları (Gönül Ülkü, Suna Pekuysal ve Deniz Uyguner) “Hırsız Kız”ı oynarlar. Zeynep Değirmencioğlu “Ayşecik” rolüyle ve Türkan Şoray da genç sinema yıldızı olarak ekranda bu yıllarda boy göstermeye başlar. Bunlardan başka, Behçet Kemal Çağlar’ın sohbeti, Ahmet Mekin’le röportaj, Nevim Şengül ve Emel Sayın’dan şarkılar ve Cem Karaca Show Topluluğu gösterilen diğer programlardır.

 

Ayrıca, 1963 yılının önemli bir yayını da “TV’de İngilizce”dir. “Let’s Speak English” adıyla düzenli olarak verilen dersleri takip edenlerin sayısı hiç de az olmamıştır. Bunun ilgi görmesi üzerine Almanca dersleri de yayına girmiştir. Böylece, televizyondan öğretim alanında da yararlanılabilceği gösterilmiştir. Almanca derslerinden dolayı, İTÜ TV’nin çalışmaları Alman basınına da yansır. Hör Zu adındaki magazin, İTÜ TV’nin çalışmalarını ve işleyişini, bazı bölümlerinde “alaya alarak” okuyucalarına duyurur.

5 Aralık 1963 günü de İTÜ TV tarihi açısından önemli bir gündür. Bu tarihte yayın Maçka’daki yeni İTÜ TV stüdyosundan yapılmıştır. Maçka’daki stüdyo Taşkışla’dakine göre daha geniş ve kullanım kolaylığı açısından bu iş için çok daha uygundu çünkü burası doğrudan stüdyo olarak planlanmıştı. Böylece, çeşitli show, yarışma ve programlar bu stüdyoyu haftada bir gün ünlü sanatçıların buluşma yeri haline getirmişti. Bu tarihten sonra yayınlar Maçka’dan yayınlanmaya devam etti. Ayrıca, Haluk Buran diploma ödevi olarak vericinin gücünü 500 Watt’a çıkarmış ve yayınlar da çok daha geniş alana yayılmıştı.

Bunların yanı sıra, İTÜ TV’nin bu yıllardaki önemli aktivitelerinden birini de “naklen yayın”lar oluşturuyor. İlk naklen yayın tarihi, eski adıyla Mithatpaşa, günümüzdeki İnönü Stadı’nda Türkiye’nin 2-1 kaybettiği Sovyetler Birliği maçının oynandığı 12 Kasım 1961’dir. Bu tarihte Adnan Ataman’ın masa takviminde “Türk-Rus milli maçının damdan televizyondan nakli. Tarihi bir gün…” notu vardır. Notta da gördüğümüz gibi bu yayın “damdan” yapılmıştır. İTÜ TV o günün şartlarında iki nokta arasında bağlantı kurmayı sağlayan link hattına sahip değildir. Bundan dolayı, kamera İTÜ Taşkışla binasının damına çıkılarak maç yayınlanmıştır. Tekeli, link hattı kullanılmadığı için bu yayının “naklen” değil, aslında “hırsız yayın” olduğunu ifade ediyor. Bu hırsız yayını 1 Ocak 1962 günü yayınlanan Fenerbahçe-Galatasaray maçı izledi. Ardından, 27 Mart 1963 günü Türkiye-İtalya karşılaşması “damdan” naklen yayınlandı. Kameralar başka bir stada ya da gösteri alanına taşınamadığından ve Taşkışla binasının damındaki görüntü Mithatpaşa Stadı ile sınırlı kaldığından, yayınlanan maçların hepsi bu statta oynanan maçlardı.

 

 

Gerçek anlamda ilk naklen yayın, 21 Ekim 1965 günü İTÜ TV’nin açılış töreninin yayınlanması oldu. Bu yayın Philips’in İTÜ TV’ye verdiği bir link ve VIDICON kamera sayesinde Gümüşsuyu’ndan Maçka’ya gerçekleştirlir. Bu yayında Vural Tekeli hem kamerayı kullanır hem de öğretim görevlilerinin iyi tanıdığı için spikerlik görevini üstlenir. Böylece, gerçek anlamda ilk naklen yayın gerçekleştirilir.

Açılış töreninin başarıyla yayınlanmasından sonra, adeta bir naklen yayın fırtınası başlar. Çünkü, önceki naklen yayınların arasındaki süreç yıllar olurken, 1966 yılından itibaren bu süreç günlere dönüşüyor. Her yönden hazırlıklı, link kullanılarak ve teknik açıdan noksansız denebilcek ilk naklen maç yayını 1 Mayıs 1966 günü gerçekleşir. Bu tarihteki Fenerbahçe-Beşiktaş maçında kamera ilk kez stat içine yerleştirilir ve yayın aralıksız olarak sürdürülür. Maçın golsüz bitmesi ise İTÜ yetkililerinin “Bir gol bile nakledemedik!” üzüntüsünü yaşamasına neden olur.

Bunun ardından, bu başarılı naklen yayından cesaret alan İTÜ çalışanları 9 Mayıs’ta Hürriyet Altın Mikrofon Müzik Yarışması’nı Fitaş Sineması’ndan naklen yayınlarlar. 19 Mayıs’ta da Gençlik Bayramı kutlamaları izleyicilerine başarıyla ulaştırırlar. Bazı güreş turnuvaları, Milliyet Liseler Arası Müzik Yarışması Finali, İTÜ’de gerçekleşen bazı açıkoturum ve konferanslar, Lütfi Kırdar Spor Sarayı’ndan Kafkas Balesi gösterisi, bilgi yarışması, güzellik yarışması ve önemli maç yayınları seyirciye ulaşan diğer olaylardır.

İTÜ TV normal yayınlarını sürdürürken, artık Türkiye’de kamusal alanda da televizyon konuşulmaya ve tartışılmaya başlanmıştı. Görüntüye dayanan elektronik haberleşmenin yapılıp yapılmaması tartışmaları sürdürülmekteydi. TRT’nin kurulması ile bu konudaki çalışmaların hızlandığı, yurtdışından gelen uzmanlara bu konuda raporlar hazırlattıldığı görülmektedir. Ancak, radyo oyunlarının henüz ülkenin her yerine ulaşmaması, televizyon ile ilgili yatırımların çok fazla harcama gerektirmesi gibi nedenler televizyonun devlet tarafından ele alınmasını geciktirmiştir. Bu nedenledir ki, I. Beş Yıllık Kalkınma Planı’nda yayın konusunda yapılan yatırımlar radyo ile ilgili olmuş, televizyonun kurulmasına ilişkin herhangi bir yatırım öngörülmemiştir.

Öte yandan I. Beş Yıllık Plan’da olmamasına rağmen TRT, kurum olarak televizyon kuruluş hazırlıklarına başlar. Almanya ile yapılan anlaşma çerçevesinde Televizyon Eğitim Merkezi’nin yerleşeceği bina TRT tarafından sağlanacak, buranın teknik donanımını da Almanlar temin edecekti. Eğitim Stüdyosu dışa dönük yayınlarda kullanılmaması için bir verici antene bağlanmayacak, kapalı devre televizyon yayınlarıyla televizyonun gelecekteki teknik ve program personelinin yetiştirilmesine çalışılcaktı. Mithatpaşa’daki stüdyonun kurulması bittikten sonra, Alman yetkililer Ankara’ya gelir. Kurulan ekibin başına getirilen yetkili şunları anlatır:

“Bir Alman televizyon program uzmanı anlaşmanın kendisine sağladığı konforlu koşullarda Ankara’da uzun süre oturduğu halde eleman yetiştirmek için hiçbir çabaya katlanmamış, eğitim stüdyosuna bile yalnızca birkaç kere inmekle, oralarda dolaşmakla yetinmiştir.”

Hazırlıkların ardından, ilk kapalı devre yayın 16 Ocak 1967 tarihinde Meclis Bütçe Komisyonu’na gösterildi. Bu yayınlar yıl içerisinde sıklaşarak ve çeşitlenerek sürdürüldü. Açık yayınların 1968 Ocak ayında yapılması planlandığı için hazırlıklar bitmemesine rağmen ilk televizyon yayını mono olarak 31 Ocak 1968 tarihinde yapıldı.

Halka açık deneme yayınlarının başlamasından epey sonra, 1969 yılının kasım ayında Yüksek Planlama Kurulu, 1971 yılında Türkiye çapında ulusal bir televizyon şebekesinin kurulmasını ve bunun için de gerekli hazırlıklara 1970 yılında başlamasını kararlaştırır. Emir Turam’ın da belirttiği gibi, önce planlayıp sonra harekete geçecekleri yere, önce başlayıp sonra planlama yapmaları Türk bürokrasisinin nasıl işlediğini ortaya çıkarmaktadır.

Bu arada İTÜ TV de normal yayınlarını sürdürüyordu. Ancak, bir üniversite televizyonunun, döneme adını veren öğrenci olaylarından etkilenmemesi düşünülemezdi. 7 Haziran 1969 günü yapılan yayın öğrencilerin baskısı üzerine yarım kalır. Habere göre, molotofkokteylleri sunucu ve davetlileri duman içinde bırakmış ve park edilmiş otomobillerin de lastikleri kesilmişti. Saldırının nedeni ise televizyonun zengin zümreyi eğlendirmeye yönelik olmasıdır. Benzeri protestolar o günlerde sık sık yapılmaktaydı. Bu hareketli günleri çok iyi bilen Vural Tekeli şunları anlatıyor:

“Stüdyo molotofkokteyli atılması ve içerdekilerin duman içinde kalması doğru değil. Bütün olaylar stüdyonun dışında olmuştu. Aslında talebeler bize ve yayınlara karşı değillerdi. Siyasi kışkırtmalar neticesinde bu olaylar yaşandı. Olaylara katılan talebelerin iddiası ‘İçeride karı oynatıyorsunuz; eğlendiriyorsunuz. Zengin zümrenin gününü gün etmesini sağlıyorsunuz’ idi. Bundan dolayı yayını durdurmaya geldiler. Gelenler bizim arkadaşlarımızdı. Çok defa söylediklerinin doğru olmadığını anlattım. Beni sevmelerinden ve bana güvenmelerinden tatsız bir olay olmamıştı. Fakat, bir defa arabaların lastikleri bıçaklanmıştı. Ancak, talebeler hiçbir zaman stüdyoya giremediler.”

Yine bu günlerde İTÜ TV’de görev alan Duran Leblebici konuyla ilgili şu bilgileri aktarıyor: “İşgal olayının nedeni öğrenci olaylarıdır. Bu sırada Aldo Dorfani korsan yayının engellenmesi için vericinin kristalini çıkarmıştı. Ama öğrenciler hiçbir zaman ne stüdyoyu ne de yayını ele geçirebildiler.” Dönemin başka bir şahidi Esen Yücel de işgali basitçe “sağ-sol olayları” diye açıklıyor.
Bana kalırsa, bu işgali anlayabilmek için bu dönemki öğrenci olayları iyice özümsemek gerekir. Tekeli’nin aktardığı “…zengin zümreyi eğlendiriyorsunuz..” cümlesi işgalin nedenini ortaya çıkarmakta. Bu işgal üretim araçlarının mülkiyetine ve çeşitli toplumsal ayrıcalıklara sahip sınıfa karşıdır. Marsizme göre bu, ezilenlerle ezenler, sömürülenlerle sömüren arasındaki bir çatışmadır. Uzun süren öğrenci boykotları nedeniyle İTÜ TV son yayınını 6 Mart 1970’de yaptıktan sonra 12 Mart askeri darbesinin hemen ardından 13 Mart’ta yayınlarını kesmek zorunda kaldı. İTÜ TV yayınların ekim ayından itibaren yeniden başlamasını planlıyordu. Ataman, yayınları kesmeye gönülleri razı olmadığını, cihazlarda tahribat olmadığını ve böyle bir teşebbüsle karşılaşmadıklarını ve bu konuda ortaya atılanların söylentilerden ibaret olduğunu söylemiştir. Ancak, yayınlar başlamamıştır.

Bu arada, 1970 yılının mayıs ayında Belediye’ye ait bir “korsan TV” bir hafta boyunca yayın yapmıştır. Zengin iş adamları Esat Konuk ve Nahit Aksekili’nin desteklediği ve Fatih Pasiner’in de teknik sorumlu olarak görev aldığı bu yayınların amacı modern istasyonların bir Türk firması tarafından kurulabileceğini göstermekmiş. Bu kişiler aynı zamanda “Televizyon Sevenler Cemiyeti”nin de kurucularıdır. Ama bu yayınlar sadece bir hafta sürer.
1968 yılının ilk aylarından itibaren Ankara’da izlenebilen TRT yayınları siyasi çekişmeler içinde devam etmiştir. 1970 yılına gelindiğinde TRT İstanbul’da da yayınların başlaması gerektiği fikrine varmıştı. Bu yönde çalışmalara başlayan Almanlar, 1971 yılında İstanbul’da yayınları başlatmayı planlıyorlardı. Fakat, İstanbul’da yayınların sıfırdan başlaması da kolay değildi. Cumhuriyet’te TRT kurumunun TV yayını için kendileriyle işbirliği yapma teklifi ise TRT’nin yıllardır kendileriyle hiç ilgilenmemiş olmasından ve İTÜ TV’nin yok sayılmış olmasından dolayı reddedildiği haberi bulunmasına rağmen, Özden Ataman TRT’den hiçbir zaman böyle bir teklif gelmediğini söylüyor. Öte yandan, Nihat Erim’in Adnan Ataman’ı telefonla arayarak İTÜ TV’ye ait stüdyo ve cihazların TRT’de kullanılmasını rica ettiğini ve TRT’nin bundan sonra İTÜ TV’nin cihazlarını kullanarak İstanbul’dan yayına başladığını belirtiyor.

En son yayınını 1970 ylının mart ayında yapan İTÜ TV, 25 Nisan 1971 tarihinde Türkiye-Batı Almanya maçını başarıyla naklediyor. Bunun üzerine izleyiciler, o haftaki Galatasaray-Fenerbahça maçının yayınlanması için istekte bulunuyorlar. Ardından, 19 Mayıs Gençlik Bayramı yayınlanıyor. Bundan sonra İTÜ TV’nin uzun süre sessiz kaldığı ve yayın yapmadığı biliniyor. Zaten, bu arada İTÜ TV stüdyoyu ve cihazların birçoğunu TRT’ye devretmişti. Buna rağmen, İTÜ TV 4 Şubat 1972 günü çok az teknik olanaklarla yayın yapmayı başarmıştır. Aslında bir korsan yayın olan bu yayını gerçekleştirenlerden Vural Tekeli amaçlarını şöyle açıklıyor: “O zaman TRT’nin yayınları çok kötüydü. Buna vatandaşlardan tepki geliyordu. TRT ise bunun vericiden kaynaklandığı cevabını veriyordu. Biz de, kötü yayının vericiden kaynaklanmadığını, daha iyi yayın yapmak için teknik olanak olduğunu, ama bunu TRT’nin başaramadığını göstermek istedik ve başardık.” Cumhuriyet gazetesi de bunu “İTÜ TV’si TRT TV’sini bastırdı” başlığıyla vermiştir. Saptayabildiğimiz kadarıyla, bu “korsan” yayın İTÜ TV’nin son yayını oluyor.

SONUÇ

1952’den 1972’ye kadar yaptığı yayınlarla, İTÜ TV çeşitli amaçlara hizmet etmiş ve belirli hedeflere ulaşmıştır. Her şeyden önce, TV yayını sırasında üniversite öğrencileri çeşitli teknik çalışmalar yapmak olanığını bulmuşlar; yayında kullanılan çeşitli cihazları geliştirmişler ve yenileri yapmışlardır. Bu gibi cihazların arasında Avni Morgül tarafından yapılan ve ekranda görüntüleri çeşitli şekillere bölen, görüntüler arasında geçişi sağlayan efekt devresi, kamera kontrol cihazları, resim seçiciler ve Haluk Buran’ın yaptığı verici vardır.
İTÜ TV Türkiye’de ilk TV yayınını gerçekleştirmekle kalmamış, aynı zamanda ülkemizde, TRT’nin aksine, TV yayın cihazlarını üreten ve bu konuda eleman yetiştiren bir kuruluş olmayı da başarmıştır. Başta Adnan Ataman olmak üzere hiçbir zaman öne çıkmayan, ekranda görünmek yerine güzel görüntüler sunmak için çalışan her bakımdan fedakar “gönüllüler” vardı. Aldo Dorfani, Vural Tekeli, Çetin İzbul, Yücel Durusoy ve Haluk Burar bu isimlerin başında gelmektedir. Zaten, bu isimlerin ve öğrencilerinin amatör ruhla ama profesyonel disiplinle işlerini yapmaları İTÜ TV’nin başarısının en önemli sebebidir. İTÜ TV sessiz ve alçakgönüllü çalışmalarıyla İstanbullular’a 20 yıl TV seyrettirmiş bulunuyor. Türkiye’de televizyon tarihi incelenirken yukarıdaki nedenlerden ötürü, TV alanında öncülük eden ve TRT’ye ve özel kanallara bir dayanak noktası hazırlayan İTÜ TV hiçbir şekilde unutulmamalıdır.

 Televizyonun tarihi gelişimi Nedir?

21. yüzyılın vazgeçilmez aletlerinden biri olan televizyonun tarihi, 75 yıl önce, İskoç mucit John Logie Baird ’in keşfiyle başladı. Baird, 21. yüzyılda insanları saatlerce karşısında oturtabilen televizyonun babasıydı. Keşif merakı çocuk yaşlarda başlayan Baird, 12 yaşında, evine bir elektik sistemi döşemiş ardından yoldayken arkadaşlarıyla konuşmasını mümkün kılacak ilk telefon santralini geliştirdi. İskoçyaya’da Kraliyet Teknik Koleji’nde elektrik dersleri alan Baird, Glascow üniversitesinde elektrik mühendisliği okudu. Birinci Dünya Savaşı sırasında eğitimine ara veren mucit, silahlı kuvvetlerde çalışmak istedi ama kabul edilmedi. Başvurusu reddedilen Baird, Clyde Valley Elektrik Enerjisi Şirketi’nde çalışmaya başladı ancak sağlık problemleri işi bırakmasına sebep oldu. Clyde Valley ’den sonra aralarında Trinidad ’da bir reçel fabrikasında işçiliğin de bulunduğu çeşitli işlerde çalışan Baird, nihayet 1922’de memleketi Sussex ’e geri dönen ve burada tamirciliğe başladı. Nakkaş mucit Sussex’ deki mütevazı hayatı, Baird ’i 50 yıldır düşlediği televizyon icadı üzerinde yoğunlaşma fırsatı verdi.

Parası olmadığı için ilk televizyonunu bir lavabo ve bir çay tenekesiyle yapan Baird, bir sonraki denemesinde projeksiyon lambasını bisküvi kutusuyla kaplayıp basit bir düzenek geliştirdi ve düzeneğe kullanılmış lenslerle devrelerden tarama diskler ekledi. Baird ’in icat ettiği bu düzenek, tahta çubuklar arasına nakış iğneleri ve balmumuyla tutturulan bir cihaz olarak TV’nin dedesi kabul edildi. Çalışmalarını bundan sonra da sürdüren mucit, 1925’de hayal ettiği gibi, “Stok ey Bill” adını verdiği ilk ilkel televizyonda görüntü transmisyonunu da gerçekleştirmeyi başardı. Logie Baird icadının parlak bulundu ama pek ciddiye alınmadı. İlk yayın BBC’den Baird ’in ilk ilkel TV’yi icat ettiği dönemde, BBC gibi yayıncılar radyoya odaklanmıştı. BBC’inin TV yayıncılığına geçişi, 1929’da sınırlı bir kitleye ulaşan ilk deneme yayınıyla başladı. Günde iki yayın kuşağında hizmet vermeye başlayan BBC televizyonu, ilk kuşakta haber, ikinci kuşakta ise müzik yayını veriyordu. Baird televizyondan sonra infrared ışınlar üzerinde de çalışmalar yaptı. (d.13 Ağustos 1888; ö.14 Haziran 1946)

NASIL ÇALIŞIR

Televizyonun temel prensibi ışık enerjisinin elektrik enerjisine çevrildikten sonra yayınlanması ve alınan elektromanyetik sinyallerin tekrar ışık enerjisine çevrilmesidir.Işık enerjisi elektrik enerjisine çevrilmesi fikri 1873 senesinde Selenyum üzerine ışık düşürüldüğünde elektrik direncinin değiştiğinin keşfedilmesi ile başlamıştır.

Bu prensibe göre selenyum üzerine parlak ışık düşerse; sinyal kuvvetli , soluk ışık düşerse sinyal zayıf olacaktır. Genliği değişen bu sinyal radyo dalgaları gibi yayınlanıp alıcıda ters işlem yapılınca ekranda görüntü teşekkül eder.TV bu bakımdan “uzaktan görme” manasına gelir. TV bir noktadaki ışık şiddeti radyo dalgalarına dönüştürme,sonra bu dalgalardan,eş şiddette bir ışıklı nokta elde etme esasına dayanır.Nakledilecek görüntü, yüz binlerce kareye bölündükten sonra,her bir kare,homojen şeklinde aydınlanmış noktalar gibi kabul edilip,bu noktalardaki ışık şiddeti TV verici sisteminde radyo dalgalarına, dalgalarda TV alıcılarına da yeniden ışığa dönüştürür.

Görüntüdeki kareler çok hızlı tarandığı için, alıcı ekranlarında tek ,tek ışıklı noktalar değil, değişik aydınlıkta karelerin meydana getirdiği resimler gözlenir.
Renkli televizyon, bütün renkleri yeşil, mavi ve kırmızının değişik oranlarda karıştırılması ile elde edilebileceği gerçeğine dayanır. Nakledilecek görüntü, yeşile, maviye ve kırmızıya duyarlı olan üç ayrı kamera tarafından aynı anda taranır.Elde edilen üç ayrı elektromanyetik dalga, alıcı sistemin ekranında, biri yeşil biri mavi ve biri kırmızı olan üç görüntüyü üst, üste düşürür ve bu renklerin karışmasından, tabii renklenmeler yeniden elde edilir.

Televizyon yayınlarında ses ve görüntülerin nakli için, frekansı 5×10 : 9×10 Hertz (50 –900 mega say kıl) aralığına düşen elektromanyetik dalgalar kullanılır.Her televizyon istasyonu, 6 mega saykıllık bir frekans aralığında hem ses, hem görüntü gerçekleştirilebilir. Bu 6 mega hertz’lik frekans aralıklarına “kanal” denir. Genel olarak ses yayınlarını taşıyan dalgaların frekanslarını, görüntü taşıyan dalgalarınkinden daha yüksektir.

Bir televizyon yayın sisteminde, beş önemli unsur bulunur

1. Yayınlayacak sahneyi görüntüleyen kamera.
2. Görüntüdeki ışık sinyalleri dönüştüren bir transduser.
3. Bu elektrik sinyallerinden radyo dalgaları üreterek anten atmosfere yayınlayan verici (transmitter)
4. Atmosfer yayınlanan görüntü taşıyınca tromanyetik dalgaları alıp yükselttikten sonra elektik sinyallerine dönüştürerek (alıcı anten, amlifikatör ve birinci dedektif)
5. Elektrik sinyalleri ışığa dönüştürerek, ekran üzerinde görünür resim veren transduser.

TELEVİZYON İZLEMENİN KURALLARI 

Televizyon izlerken daha çabuk ve kolay öğreniriz.
Gezip görmediğimiz yerleri televizyon sayesinde öğreniriz.
Yarışma programları izleyerek biz de bilgilerimizi yoklayabiliriz.
Televizyon, yararlı bir kitle iletişim aracıdır.
Televizyon insanlara hizmet etmelidir. Onları tutsak etmemelidir.
Bir çocuk, televizyonu uzun süre izlerse zamanla gözleri bozulabilir. Çünkü; televizyon çalışırken zararlı ışınlar göndermektedir.
Uzun süre televizyon izleyen ve program seçmeyen çocuklar için televizyon izlemek zararlıdır.
Televizyon izlemeden önce hangi programlar bize göre ise onları anne ve babamıza danışarak seçmeliyiz.

BUNLARI BİLİYOR MUYDUNUZ 

İlk sesli filmler 1928 yılında çevrildi.
İlk televizyon yayınları 1940 yılında ABD’de yapıldı.
İlk üç yaşta televizyon karşısına bırakılan çocuklarda “otistik” özelliklerinin geliştiğini biliyor musunuz?
1900 yılında bir Fransız kütüphanecisi,resimlerin elektrikle uzun mesafelere iletilmesiyle ilgili kitapları ayırmaktaydı.O günlerde bu işleme telescopy ya da teletroscopy deniliyordu.Kütüphaneci bu konudaki bütün kitapları “televizyon” kelimesi altında toplamayı düşündü.
“Televizyon” kelimesinin kökü Latince ve Yunanca’dan gelmektedir. Anlamı (uzak-görüş) tür.“

Görüntüyü nakletmek için yapılan çalışmalar 1873′te İngiliz telgrafçısı May,ışık dalgalarını elektrik akımına çevirmenin yollarını bulmuştu.1883′te de Alman bilgini Paul Nipkov bir görüntüyü küçük delikli kartonla satır satır izleyen bir tarama aygıtı yaptı.Resimleri tarayan bu yalın aygıtın gördüğü fotoelektrik hücre sayesine elektrik akımı olarak bir başka yere naklediliyor ve oradada taranarak yeniden görüntü haline getiriliyordu.

 

1920‘de üç bilgin,N ipkov’un mekanik tarama aygıtı üzerinde çalışıyordu.Televizyonla 1890 dan beri ilgilenen Amerika’lı bilgin Charles Francis Jenkins bunlardan ilkidir.Başkent Washington’daki laboratuvarında Jenkins,Nipkov’un tarama aygıtını geliştirmiştir.

İskoçyalı bilgin John Logie Baird, İngiltere’de aşağı yukarı aynı yoldan ilerleyerek 1926‘da halka ilk TV gösterisini sundu.Fakat O da Jenkins gibi hareket eden siyah-beyaz gölgelerin siluetlerini yayınlayabiliryordu.Fakat 1928 yılı geldiğinde Baird:renkli resim,dış sahneler ve film yayınlamayı başardı.Yine 1920 yılında aynı alanda ve aynı yoldan yürüyerek çalışan Ernst F.W. Alexanderson adlı General Elektrik şirketinin uzmanı,1928‘de New York yakınlarında Schenectady’deki deneme istasyonu WZXAD‘de günlük TV deneylerine başlamıştı.11 Eylül 1926‘da Geenral Elektrik şirketi televizyonda ilk piyes yayınını yaptı.Piyes Kraliçenin Habercisi adını taşıyordu. Bu yaında ses WGY adlı radyo istasyonundan ayrıca verildi.
“Yıllar sonra İstanbul Teknik Üniversitesi Televizyonu da 12 Aralık 1961′de,Türk-Rus milli maçını Mithatpaşa Stadyumundan yayınlarken,ses olarak İstanbul radyosunun maç naklinden yararlanmıştı.”

Alexanderson bu yayında hiç hareket etmeyen üç kamera kullanmıştı. Yayın son derece küçük ekranlardan izlendi.1931‘de RCA şirketi de New York’ta başka TV yayını deneyleri yaptı.Bütün bu deneylere karşılık mekanik tarama sisteminin çeşitli sakıncaları geliştirilemedi.Görüntü bir türlü net olamıyordu.Bunun üzerine elektronik tarama sistemi üzerinde duruldu.Elektronik tarama sisteminin temelleri 1800‘de Heinrich Hertz ve Wilhelm Halluach‘in yaptığı deneylere:1905‘te Einstein’in “foto elektrik etki” ile ilgili olarak açıkladığı düşüncelere ve 1906‘da Karl Braun’un bir buluşuna dayanmaktaydı.Bu buluş elektronların yön değiştirmesiyle ilgilidir.Böylece elektronik TV sisteminin ilk temeli 1907‘de İngiliz bilim adamı Alan Campbell Swinton ve aynı yıl rus bilgini Boris Rosing tarafından atıldı.İngiliz bilgin TV sinyalini alacak olan tarafta elektronlardan yararlanılmasını önermişti.Rosing ise böyle bir sistemin patentini aldı.

Televizyonun gelişmesinde etkili olan savaşlardan ilki, Birinci Dünya Savaşı, bütün bu çalışmaları durdurdu. Fakat savaştan sonra Amerika’ya yerleşen ve Rosing’in öğrencisi olan Rus bilgin Vladimir K.Zvorykin:1923‘te ilkel fakat çalışabilen ve yarım elektronik bir TV sistemini ileri sürdü.1930′da Phill T.Farnsworth tümü elektronik olan bir başka sistem geliştirdi.Böylce elektronik tarama sistemine geçildi.Yeni sistemle TV sinyalinin alıcılardan net olarak görülmesi mümkündü.1931‘de Allen B. Dumant da Amerika’da ilk alıcıları halkın yararına sunarak televizyonun genişlemesini sağladı.1932‘de TV yayınında daha başka gelişmelerde meydana geldi.TV deneme yayınları radyo yayınlarının yapıldığı frekanslara yakın frekanslardan yapılıyordu.Fakat daha iyi bir resim alabilmek için yeni frekansların araştırılmasının gerektiği anlaşılmıştı.Bunun üzerine VHF bandına çıkılara,TV yayınlarının bu bant üzerindeki 2-12 arasında bulunan kanallardan birinde yapılması kararlaştırıldı.
6 Kasım 1935‘te de Edvin H. Armstrong FM yayın sistemini ses için geliştirdi.Bu sistem 1941‘den başlayarak televizyon programlarının sesini yayınlamak üzere kullanıldı.1935‘te İngiltere’de TV konusunda başka gelişmelerde oldu.BBC’ye TV girişimini üstüne alması için yetki verildi.Bu surada Bairel TV şirketi ile Marconi-EMİ TV şirketi bir Londra istasyonundan deneme yayını yapıyorlardı.Bairel şirketi 240 çizgi ile tarama sistemini kullanıyordu.Marconi EMİ ise 450 çizgi ile tarama sistemini benimsemişti.Aynı yıllarda Fransızlar 1000 çizgi sistemini seçmişlerdi.Bu sistem daha sonra Fransa’da yerini 819 çizgi sistemine bıraktı.

1936‘da TV çalışmalarının hızı arttı.Amerika’da RCA 525 çizgi sistemi ile saniyede 30 resim vererek haftada iki yayın yapmaya başladı.İngiltere’de aynı yıl Londra yakınlarındaki Alexandra Palace’dan 405 çizgi sistemi ile ilk TV yayınları başladı .Yine aynı yıl İngiliz televizyonu Kral 6. George’un taç giyme törenini oldukça geniş bir alana yayınladı.Bu yayınlar 1937‘de genişleyerek düzenli bir şekilde sürdürülerek ve geliştirilerek günümüze kadar gelmiştir.
Amerika’da NBC 1939‘da düzenli yayınlara başladı. İlk yayın New York Dünya Fuarından yapıldı ve başkan Roosvelt televizyona çıkan ilk Başkan oldu.

Sponsorlu Bağlantılar

Eski uygarlıkların sayı sistemleri, eski uygarlıklarda kullanılan matematik sayıları hakkında bilgi kısaca özet

Sonraki Sayfa »

Susam Sokağı Efsanesi Hakkında Bilgi ve Resimler

14 Yorum

  1. 21 Şubat 2013

    eyvallah ödevimi yaptım sayenizde

  2. selena gomez
    7 Mart 2013

    çokk teşekkür ederim hiç güzel omamış desem yalan olur ha ha çok güzel teşekkür ederim ªªª♥☻☺♠♣♦○◘•♫♪♫♪♫♪♫♪

  3. şeyma
    9 Mart 2013

    çok teşekkür ederım çok iyi bilgiler

  4. 23 Mart 2013

    çok iyi 100 aldım sayenizde çok saolun

  5. ayşe nur
    28 Mart 2013

    çoooooooooookkkkkkkkk teşekkürler kim yazdı ise eline sağlıkkkkkkkkk harikasınz

  6. 7 Nisan 2013

    saolun ödevimi yaptım

  7. 27 Nisan 2013

    valahaa billaha çok salun ya kim yazdıysa ona hakkım helal olsun sayesinde ödevimi yaptım çok salun

  8. Ayşe Eslem
    18 Mayıs 2013

    beendim ama performansımda bır suru yazım hatası var bu yuzden puanalrım gıttı İtü nun i sikusun iltambulun kucuk fılan yanlıs yanııııııı duzeltmenızı onerırımn ama ısımede yaradı yın ede tesekkurlerrr

  9. 20 Eylül 2013

    yazanlarin ellerine sağlık çok tşk ederim ödevimi başarıyla tamamlaya bildimmm

  10. berat
    23 Ekim 2013

    Çok teşekkürler sayenizde notumu yükselttim :)

  11. Rabia
    12 Şubat 2014

    çok saolun çok güzel bilgiler edindim ödevimide başarıyla yaptım başarılarınızın devamını dilerim iyi bilgiler……

  12. göksu
    24 Şubat 2014

    muhteşem bir çalışma olmuş!! tebrik ederim aradığımda çok fazla bilgi var ve hepsi de faydalı :)

  13. 11 Mart 2014

    çok uzun

  14. 22 Mart 2014

    harika

Yorum Yaz

E-posta hesabınız yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Current ye@r *